Kathedralen & kerken

De kathedralen in Kroatie worden gekenmerkt door verschillende karakteristieken. Dit heeft naar aller waarschijnlijkheid te maken met de geografische ligging van de kathedralen en de overheersing van verschillende culturen door de eeuwen heen. De kathedralen die stammen uit de Romaanse periode zijn allen gelegen in Pula en Split. Romanesque kathedralen zijn gelegen in Krk, Senj, Rab, Zadar en Trogir. Gotische kathedralen ziet men voornamelijk in Korcula en Zagreb. Voorbeelden van Barokke kathedralen vindt men voornamelijk in Dubrovnik. Hieronder vindt u een overzicht van de mooiste kathedralen in Kroatie.

Zagreb kathedraal | Deze kathedraal is het bekendste gebouw van Zagreb. De kathedraal is gebouwd in Gotsiche stijl en is van grote architectonische waarde. Het is gewijd aan heilige maagd Ascension en aan St Stephan en Sint Ladislaus. De kathedraal staat op de resten van een kathedraal uit de 12de eeuw die door de Turken in 1242 werd verwoest. Vooral de schilderijen zijn de moeite van een bezoek waard. Deze zijn gemaakt aan de muren van de kathedraal. Ze zijn gelijk aan de Romeinse cirkel en zijn gemaakt in de 13de eeuw. In de 14 en 15de eeuw is de kathedraal verhoogd. In de tweede helft van de 15de eeuw kreeg de kathedraal een gotisch karakter. Aan het einde van de 15de eeuw werd de kathedraal de meest oosterse kathedraal van het westen. Dit was in een periode van veel fortificaties. Vandaag de dag heeft de kathedraal vijf ronde torens en een vierkante toren. De kathedraal is zeker een bezoekje waard indien u Zagreb bezoekt.

Anastasia kathedraal in Zadar | Deze schitterende romanesque kathedraal staat op het oude forum. De kathedraal werd gesticht door de Byzantijnen in de 9de eeuw en in de 12de-13de eeuw herbouwd in Romaanse stijl. Het grondplan is rechthoekig met een grote halfronde apsis. De harmonieuze gevel met drie deuren, voltooid in 1324, wordt horizontaal in tweeën gedeeld. De bovenste helft wordt gekenmerkt door bogen en zuilen en twee schitterende roosvensters. Het grote venster is Romaans, het andere gotisch. Beelden sieren de centrale deur; daarboven ziet u vijf groepen kleine zuilen die bovenaan uitmonden in een halve cirkel en die een rechthoekige stenen deur insluiten waarin festoenen zijn uitgehakt; bovenaan is een reliëf van de 'Annunciatie' te zien. De drie beuken binnen worden gescheiden door twee rijen zuilen en pilaren die de hoge arcaden dragen. Aan de kant van het verhoogde priesterkoor ziet u bewerkte houten koorbanken, het werk van de Venetiaan Matteo Monronzoni (begin 15de eeuw).

Het ciborium met zijn vier Corintische zuilen is gedecoreerd met verschillende motieven (1332). Eronder bevindt zich een kleine sarcofaag met de resten van de Heilige Anastasia uit de 9de eeuw. De altaren zijn overwegend barok; één ervan is mooi beschilderd door Palma il Giovane. In de rechtbank bevindt zich een indrukwekkend altaar voor het Heilige Sacrament; vlak daarachter ligt de zeshoekige doopkapel. Met de bouw van de klokkentoren aan de zijkant van de kathedraal begon men in 1452. Hij werd pas in de 19de eeuw voltooid door de Britse architect Thomas G.Jackson.

Jacobus kathedraal in Sibenik | Het heeft Kroatische en internationale experts jaren gekost om de kathedraal van Sibenik te restaureren na het bombardement van 1991. De oorspronkelijke bouw, door bekende Dalmatische en Italiaanse bouwmeesters, vond plaats tussen 1432 en 1555. De Venetiaan Antonio Dalle Masegne kreeg de eerste opdracht en hij bouwde het lage gothische deel. Zijn opvolger Juraj Dalmatinac ontwierp het hogere, renaissancistische deel, de beelden bij de deuren met Adam en Eva bij de Leeuwenpoort, de 72 gezichten op de buitenkant van de apsis, veel van de kapitelen, de tombe van Juraj i goric en, samen met Adija Alei, de prachtige doopkapel. Na de dood van Dalmatinac in 1475 werd het werk voortgezet door Nikola Firentinac, die het schitterende priesterkoor, de koepel, de galerijen en het gewelfde dak ontwierp.

•De koepel | De koepel, een unieke constructie van in elkaar grijpende platen steen, werd ernstig beschadigd in 1991.

Viering | De koepel wordt gedragen door een vierkante constructie met aan drie zijden een boog, bekroond door een standbeeld. De stenen zijn zodanig bewerkt dat ze in elkaar passen zonder gebruik van metselspecie. De buitenkant is getooid met 72 gebeeldhouwde gezichten op de kroonlijst, het werk van Juraj Dalmatinac en zijn assistenten.

•Priesterkoor | Het fijn bewerkte stenen gestoelte is gemaakt door Juraj Dalmatinac en Nikola Firentinac. De bovenste delen worden gesierd met andere stenen reliëfs.

•Leeuwenpoort | Deze deur is genoemd naar de twee stenen leeuwen die de beelden van Adam en Eva torsen. De deuropening wordt omlijst door ranke, fijn bewerkte zuilen.

•Doopkapel | Aan het eind van de rechterbeuk ligt een indrukwekkende doopkapel met veel beelden en reliëfs van Juraj Dalmatinac, Nikola Firentinac en Adija Ale_i. De mooie doopvont wordt gedragen door drie putti.

•Gevel | Boven de symmetrische gevel zit een halfrond fronton. Het hoge centrale geveldeel bevat een groot roosvenster in het midden en een kleintje siert het fronton. De gevel wordt omlijst door twee pilasters en heeft slechts één deur. De kathedraal is geheel gemaakt van lokaal steen en daarmee een eerbetoon aan de vaardigheden van de bouwmeesters. De gotische hoofdingang is verfraaid met heiligenbeelden die oprijzen in de door sierspitsen geflankeerde boog.

•Interieur | De drie beuken worden gescheiden door zuilen met bewerkte kapitelen die de bogen ondersteunen. Langs het hoge middenschip lopen een fries en een vrouwengalerij.

Adres:
Trg Republike Hrvaste 1
Tel: 022 214 899

Openingstijden:
Van mei t/m september dagelijks geopend van 08.30 - 20.00.
Van oktober t/m april dagelijks geopend van 08.30 - 12.00 en van 16.00 - 18.30.

Kathedraal St.Euphemia in Rovinj | Deze kathedraal domineert de stad Rovinj. Hij gaat terug tot de vroegchristelijke tijd, maar het huidige bouwwerk stamt uit 1736. De relieken van de heilige worden bewaard in een Romeinse sarcofaag in de apsis aan de rechterkant van de driebeukige kerk. De aangrenzende klokkentoren is 61 meter hoog en lijkt op die van de San Marco in Venetië. Op de top staat een koperen beeld van de H.Euphemia. Vanaf de kerk heeft u een prachtig uitzicht over de daken van Rovinj en naar de eilanden

 

 

Kathedraal van Maria de Grote in Rab | Dit schitterende Romaanse bouwwerk werd in 1177 door paus Alexander III gewijd. De gevel vertoont afwisselend lagen roze en wit steen en boven het portaal prijkt een gebeeldhouwde 'Kruisafneming' door Peter Trogarinin uit 1514. Binnen ziet u een mooie doopvont van dezelfde beeldhouwer uit 1497 en een veelluik van Paolo Veneziano (1350) op het altaar. De drie beuken van het interieur worden van elkaar gescheiden door zuilen. Het priesterkoor wordt opgeluisterd door een prachtige altaarhemel met marmeren zuilen en op het hoofdaltaar, omgeven door een rijkversierd houten koor, staat een 12de eeuws reliquiarium met de overblijfselen van Sint-Christoforus. De 13de-eeuwse klokkentoren staat 70 meter van de kathedraal en is de hoogste van het eiland

Kathedraal van Pula | De kathedraal gewijd aan Maria, is in de 6de eeuw gesticht, nadat Pula een bisscopszetel was geworden. Hij werd in de 10de eeuw vergroot, maar kreeg zijn huidige voorkomen in de 17de eeuw. Delen van de muren, enkele kapitelen en de ramen zijn echter nog van het oorspronkelijke gebouw. Rechts ziet u een portaal uit 1456. Voor de klokkentoren, gebouwd tussen 1671 en 1707, zijn blokken steen uit het amfitheater gebruikt.

Laurentius kathedraal in Trogir | De kathedraal staat op de plaats van een eerdere kerk, die werd verwoest door de Saracenen. De bouw startte in 1193 en duurde tientallen jaren. Er waren veel verschillende kunstenaars bij betrokken. Het gebouw heeft drie beuken en drie apsissen; het middenschip is hoger dan de zijbeuken, de scheiding wordt gevormd door acht zuilen. Er zijn twee ingangen. De zijdeur uit 1213 staat bekend als 'die van de graaf' en is heel simpel. De andere ingang is een schitterend Romaans portaal onder een atrium, met daarnaast een prachtige Venetiaans-gotische klokkentoren, welke gebouwd is tussen het begin van de 15de en het eind van de 16de eeuw. Het portaal is rond 1240 gemaakt door de Dalmatische beeldhouwer meester Radovan, en is het mooiste voorbeeld van Romaanse beeldhouwkunst in Dalmatië.

Twee stenen leeuwen aan weerszijden dragen beelden van Adam en Eva. Op de pilasters zijn taferelen uit de maanden van het jaar afgebeeld en op de tweede halve boog staan voorstellingen van heiligen. De lunet boven de deur toont een reliëf van Christus' geboorte, in de halve cirkels eromheen ziet u episodes uit de Bijbel. Het portaal staat onder een schuin dak met daarop een console met een beeld van Sint-Laurentius. In het atrium vindt u een omstreeks 1460 door Andrija Alei ontworpen doopkapel met een reliëf met de doop van Christus.

In de kathedraal bevindt zich een achthoekige stenen preekstoel uit de 13de eeuw die is bewerkt door Mauro, een koor met een gestoelte van ingelegd hout van Ivan Budislavic en een ciborium op het hoofdaltaar met voorstellingen van de Annunciatie. Op de altaren ziet u schilderijen van Palma il Giovane en Padovanino. Langs de linkerbeuk bevindt zich de kapel van de Heilige Orsini, een meesterwerk van Nikola Firentino en Andrija Ale_i uit 1468-1472, met de twaalf apostelen in schelpvormige nissen en in het midden de sarcofaag van de Heilige Orsini, de eerste bisschop van Trogir. De beelden zijn van Nikola Firentinac, Andrija Ale_i en Ivan Budislavic.

In de sacristie bevinden zich schilderijen van Salvator Rosa en Gentile Bellini, bewerkte kasten van Grgur Vidov en een schatkamer met veel gouden stukken, relieken en schilderijen uit de 17de eeuw. De hoge klokkentoren werd in de 14de eeuw gebouwd, maar is deels verwoest in de oorlogsjaren van de volgende eeuw; van het oorspronkelijke gebouw rest alleen nog de begane grond. Toen Trogir Venetiaans grondgebied werd, is de klokkentoren herbouwd. De eerste verdieping, met de balustrade van Matej Gojkovic (1422), is Venetiaans-gotisch, met twee smalle ramen met een driepas en blinde bogen erboven. De tweede verdieping heeft aan iedere kant twee hoge ramen: de ramen op het noorden en zuiden hebben stijlen met vier driepassen, de ramen op het westen en oosten dragen verfijnde decoraties, de zuilen en kapitelen in het midden en op de hoeken geven de verdieping iets luchtigs. Recent onderzoek schrijft dit werk toe aan de Italiaanse kunstenaar Lorenzo Pincino, die lange tijd in Trogir en Dalmatië werkte, geassisteerd door lokale vaklieden. De derde verdieping, uit het eind van de 16de eeuw, is ontworpen door Trifun Bokanic en heeft grote openingen met bogen.

Adres:
Trg Ivana Pavla II
Tel: 021 881 426

Openingstijden:
Dagelijks geopend van 08.00 - 12.00 en van 16.30 - 19.30

Maria-Hemelvaart kathedraal in Krk-stad | Deze kathedraal stamt uit de 12de eeuw, maar is later veranderd. De driebeukige kerk heeft een gevel van licht natuursteen en herbergt vier schilderijen (1706) van Cristoforo Tasca en een houten barokke preekstoel.

Schatkamer en Kathedraal van Dubrovnik | De kathedraal werd gebouwd na de aardbeving van 1667 door de Italiaanse architecten Andrea Buffalini en Paolo Andreotti. Het interieur bestaat uit drie beuken eindigend in drie apsissen. Schilderijen van Italiaanse en Dalmatische kunstenaars uit de 16de-18de eeuw sieren de zijaltaren; het hoofdaltaar wordt gedomineerd door een 'Maria-Hemelvaart' van Titiaan uit omstreeks 1552.

De Kathedrale schatkamer is beroemd om zijn collectie van circa 200 relieken, waaronder de arm van de Heilige Blasius uit de 13de eeuw en een Heilig Kruis dat een fragment zou bevatten van het kruis waaraan Jezus is gekruisigd. De 'Heilige Maagd van de Stoel' zou door Rafaël zijn geschilderd en is een kopie van het meesterwerk dat zich nu in Florence bevindt. De schatkamer herbergt ook een grote collectie gewijde objecten in goud, waaronder een kruik en schaal in goud en zilver met decoratis die de flora en fauna van de streek rond Dubrovnik illustreren.

Sint-Marcus kathedraal in Korcula | Deze kathedraal is van oorsprong Romaans, zoals aan de klokkentoren nog te zien is. De gevel vertoont overeenkomsten met die van kerken in Puglia in Zuid-Italie. Een gothisch element zijn spitsbogen boven de hoofddeur, een werk van Bonino van Milaan.

Aan het plein Strossmayerov trg staat het belangrijkste monument van Korcula, de 13de-eeuwse Sint-Marcuskathedraal, opgetrokken in bleek, honingkleurig steen. Hij dateert voor het grootste deel uit de 15de eeuw. Het vakmanschap van de beeld-en steenhouwers is goed te zien aan de ingang die bewaakt wordt door twee leeuwen. Hij is versierd met dunne, spiraalvormige zuiltjes en een lunet met de figuur van Marcus, toegeschreven aan Bonino van Milaan. Twee andere deuren geven toegang tot de zijbeuken.

Links staat een indrukwekkende klokkentoren. Binnen staan grote zuilen met fraai versierde kapitelen en enkele belangrijke beeldhouwwerken: een 15de eeuwse wijwaterbak, een doopvont uit de 17de eeuw en het graf van bisschop Toma Malumba, toegeschreven aan het atelier van Marco Andrijic, die het ciborium in het presbyterium maakte in 1481. Er is ook een beeld van de H.Blasius van Ivan Me_trovic. Een van de schilderijen is een 'Marucs met HH. Hiëronymus en Bartholomeus' van Tintoretto. Trofeeën aan de muur herinneren aan de Slag bij Lepanto in 1571.

Sint-Vitus kathedraal in Rijeka | De aan de beschermheilige van de stad gewijde Sint-Vitus kerk is nu de kathedraal. Deze grote barokkerk is tussen 1638 en 1742 door de Jezuïten gebouwd. Barokke altaren en een 13de-eeuws gotisch crucifix sieren het interieur.

Stefanus kathedraal in Hvar-stad | De renaissancistische Stefanuskathedraal heeft een driepasfronton en een 17de-eeuwse klokkentoren. Het interieur bevat veel kunstwerken: een 'Maria met heiligen' van Palma il Giovane (1544-1628), een 'Pietà' van Juan Boschetus en een 'Maria met heiligen' van Domenico Uberti. Er is ook een fraai 16de-eeuws houten koor.