Steden Zagreb

De hoofdstad van Kroatië is gelegen op de hellingen van de berg Medvednica en langs de oevers van de rivier de Sava. De stad ligt ongeveer 120 meter boven de zeespiegel en is de grootste stad van Kroatië met zevenhonderdduizend inwoners. Het vormt een goede verbinding tussen Centraal Europa en de Adriatische Zee. Zagreb ligt in het hart van de driehoek Wenen-Boedapest-Venetië. Mede daardoor is de stad altijd een invloedrijke factor geweest in het culturele leven van centraal Europa. De hoofdstad presenteert zich in één zin: een romantische stad met bijna een miljoen vriendelijke mensen. Het heeft altijd zijn ziel en identiteit bewaard.

Zagreb is pas na de val van het communisme echt tot bloei gekomen, zij het met enige vertraging vanwege de binnenlandse oorlog in de jaren 90. De laatste jaren zijn er echter allerlei opknapwerkzaamheden uitgevoerd en heeft privé-initiatief veel meer ruimte gekregen. Het resultaat hiervan is dat men in Zagreb nu een ietwat statige, monumentale en hoofdzakelijk 19de eeuws aandoende hoofdstad treft, die in sfeer en uitstraling goed in het voormalig Habsburgse Midden-Europa past. In het centrum van Zagreb staan tal van monumentale bouwwerken en musea. Maar er zijn ook legio terrassen, cafés, restaurants en galeries waar zich het jeugdige en moderne leven afspeelt. Indien u Zagreb echt wilt leren kennen en waarderen dan heeft u zeker enkele dagen nodig.

De stad Zagreb is grofweg in twee delen te splitsen:
- Ten eerste de oude stad Gornji Grad, of Bovenstad genoemd, inclusief de twee administratieve districten Kapitol en Gradec (welke zijn gelegen in de heuvels)
- Ten tweede: Het moderne gebied (Donji Grad of Benedenstad)
Het administratieve deel Kapitol was het middelpunt van de geestelijkheid in het noordwesten van Kroatie en bezat een bischopszetel uit 1094 en Gradec groeide uit tot een commercieel centrum waar ambachtslieden en kooplui hun vestingsplaats hadden. De stad werd door de Kroatisch-Hongaarse koning Bela IV uitgeroepen tot vrije stad, waardoor de burgers diverse economische en bestuurlijke privileges kregen. Vanaf de 16de eeuw was Gradec de zetel van de ban (de gouveneur van Kroatie) en het Kroatisch parlement. Ook kwamen hier de Kroatische edelen bijeen om het roerige gebied te besturen. Zagreb heeft zich de laatste eeuw ontzettend uitgebreid. In de jaren vijftig ontstonden nieuwe woonwijken ten zuiden van de Sava, het zogenaamde Novi Zagreb (Nieuwe Zagreb). Ook het vliegveld Pleso is ten zuiden van de rivier gebouwd. Vanuit toeristisch oogpunt is Kroatie te verdelen in twee disrticten: Gornij grad (bovenstad) in de heuvels, inclusief de twee districten Gradec en Kaptol, en het moderne gebied Donji grad (benedenstad) wat ligt in de vlakte. Het hoogteverschil van 36 meter tussen de twee delen wordt overbrugd door steile straatjes. Het centrum van Zagreb is Trg Zrinjevac. De grote industriezone Zitnjak is gelegen ten oosten van de stad. Wat betreft de industrie is er onder andere metaalbewerking, textiel, farmacie, hout en papier te vinden.

Cultuur | Het 900 jaar oude Zagreb heeft een rijk cultureel leven met meer dan twintig theaters, drie concertgebouwen en meer dan zestig musea en galerieën. De sfeer van gastvrijheid komt vooral naar voren in de talloze openluchtcafés, waar bezoekers elkaar ontmoeten om te praten, te relaxen en te genieten van de sfeer van vriendelijkheid. Doordat de stad ook een doorlopende gastvrouw is van internationale conferenties en andere zakelijke bijeenkomsten, kun je er zowel in dure, luxueuze hotels verblijven als in kleine en goedkopere guesthouses. Zagreb is ook de educatieve hoofdstad van Kroatië: de grootste universiteit bevindt zich hier. Op het gebied van cultuur springt Zagreb er ook uit met zijn vele bezienswaardigheden die veelal historisch zijn, zoals de Sint-Marcuskerk de grote kathedraal en het Kroatische Nationale Theater (?Hrvatsko Narodno Kazaliste?). Zie verder bij bezienswaardigheden. Ondanks haar omvang en openheid staat Zagreb bekend om haar veiligheid. Ook ?s avonds laat kun je er zonder problemen over straat gaan.

Gradec en Kapitol | Twee administratieve stadsdelen, Gradec en Kapitol hadden een soort haat-liefde verhouding met elkaar. De op kleine heuvels gelegen delen liggen dicht bij elkaar. Gradec behoorde tot de vroegere koning. Kapitol werd bestuurd door een bisschop. Dit deel van de stad kenmerkt zich door kromme smallere en bredere straten die elkaar afwisselen. Tikkeltje heuvelachtig, hier en daar een kerkje. En vooral heel veel horecagelegenheden. Vooral in de avonduren is het er levendig en gezellig. In de zomermaanden zijn de straten bevolkt met meestal de lokale bevolking, want toeristen hebben de stad nog maar mondjesmaat ontdekt.

Sava | Zuidelijk van het station ligt de rivier de Sava. Deze uit Slovenië afkomstige rivier ontspringt in het Triglav Nationaal Park in het noordwesten van Slovenië. Na het centrum van Zagreb te hebben gescheiden van het zuidelijke nieuwere deel van de stad loopt hij richting het zuidoosten, waarna hij de grens met Servië vormt en in oostelijke richting wegvloeit. De Sava zul je overigens alleen tegenkomen als je vanuit Slovenië naar Zagreb reist. Het zuidelijk deel van de stad is voor reizigers nauwelijks het bekijken waard. Net als het gebied rond het spoor, komend wederom vanuit Slovenië. Het gebied dat treinreizigers zullen zien voor aankomst in het centraal station van de hoofdstad is het enige deel van deel van de stad dat enigszins verpauperd aandoet.

Vervoer | De wijken in het oude deel, Kaptol en Gradec, zijn hoofdzakelijk bestemd voor voetgangers, net als het centrale Jelacic-plein, wwar tal van tramlijnen samenkomen die de oostelijke en westelijke delen van de stad verbinden. Bussen verbinden de pleinen rond het ?hoefijzer? met de buitenwijken en Novi Zagreb, waar ook een racebaan, een groot tentoonstellingsgebied en het op de andere oever van de Sava gelegen Jarun-zeilcentrum te vinden zijn.

Winkelen | Voor winkelen is Zagreb trouwens, even afgezien van de prijzen voor schoeisel en kleding, bijna een walhalla. Weinig warenhuizen zijn er te vinden, maar wel kleine boetiekjes, enorm veel schoenenzaken en een winkelstraat die voor geen enkele in Europa hoeft onder te doen, de van west naar oost lopende Ilica. Enkele kilometers lang winkel na winkel. Handige tip tot slot: Neem lekker lopende schoenen mee voor het winkelen en kies in de zomermaanden vooral winkels uit met airco, want het kan in het winkelgebied van de stad behoorlijk warm worden en blijven!

Bezienswaardigheden

Archeologisch museum
Straat Nikole Zrinskog 19
Openingstijden Di-Vrij 10.00-17.00, Za-Zon 10.00-13.00

Vranciczany-Hafner paleis | Het grote 19 de eeuwse Vranciczany-Hafner paleis herbergt sinds 1945 het Archeologisch museum. Het museum toont zo een 400.000 voorwerpen uit geheel Kroatie. Het museum heeft een vijftal hoofdonderwerpen: Prehisorie, Egypte, Oudheid, Middeleeuwen, Muntencollectie. In de nabijgelegen bibliotheek staan zo ongeveer 45.000 boeken, waarvan sommige zeer zeldzaam zijn.

Etnografisch museum | Dit museum is het belangrijkste museum in zijn soort. In 1919 werd het opgericht. Slechts een klein deel van de 80.000 voorwerpen is te zien. De Kroatische cultuur wordt geillustreerd aan de hand van gouden en zilveren sieraden, muziekinstrumenten, borduurwerk, meubilair, kookgerei etc.. Er wordt zodoende een goed overzicht verkregen van de levenswijze van de Kroaten door de jaren heen.

Straat Mazuranicev trg 14. (Etnografski Muzej)
Openingstijden Di-Do 10.00-18.00, Vr-Zo 10.00-13.00

Hotel Esplanade | Dit bekende hotel is het sfeerrijkste hotel van Zagreb. De chique slaapgelegenheid werd gebouwd in 1925, toen Zagreb nog halteplaats was voor de befaamde Oriënt Express. De grote entree is in marmer en koper en in art-decostijl uitgevoerd. Achter deze lobby vol grandeur ligt een prachtige, ovale balzaal. 's Ochtends doet de zaal meestal dienst als ontbijtzaal, 's avonds vinden er regelmatig besloten feesten of andere festiviteiten plaats tussen de gedecoreerde muren. Indien u een kijkje neemt, vergeet dan niet ook even naar boven te kijken, naar het plafond.

Rechts van de lobby is een casino, links een goede bistro. Onder in het hotel bevindt zich een van de beste restaurants van de hoofdstad, Taverna Croatica. In de meer dan comfortabele kamers boven hebben reeds talloze beroemdheden gelogeerd. De lijst met celebrities is te mooi om er niet even een selectie uit te geven: Abdel Gamal el Nasser, Ike en Tina Turner, Yves Montand, Simone Signoret, Juan Antonio Samaranch, Alain Finkelkraut, Hans-Dietrich Genscher, Javier Perez de Cuellar, Nelson Piquet, Arthur Rubenstein, Laurence Olivier, Lord Carrington, Anthony Quinn, de bandleden van Deep Purple, Ray Charles, Vanessa Redgrave, Gilbert Bécaud, Louis Armstrong, Uv Ullmann, Catherine Deneuve, Woody Allen, Cyrus Vance, Lord David Owen, Omar Sharif, Paco de Lucia, Narciso Yepes, Josephine Baker, Tito, Samantha Fox, Charles Undbergh, Bo Diddley, Charles Aznavour en Eros Ramazotti. Een andere aardige wetenswaardigheid is dat filmregisseur Orson Welles in hotel Esplanade een deel van zijn film The Trial (1962), naar het boek van Franz Kafka.

Museum van moderne kunst
Straat Andrije Hebranga 1 (Moderna Galerija)
Openingstijden Di-Za 10.00-18.00, Zo 10.00-13.00

Geschiedenis Zagreb

De architectuur, de straten en pleinen van zowel de beneden als de bovenstad, de openluchtmarkten en monumenten, allemaal getuigen zij van de overlevingsdrang die Zagreb door de eeuwen heen heeft tentoongespreid. De geschreven historie van de stad gaat terug tot 1094 toen Kaptol werd gesticht. Over het ontstaan van dit bisdom lopen de meningen uiteen. Het is waarschijnlijk dat aan het begin van de 9de eeuw zich in het gebied al kleine Slavische nederzettingen, wat kleine kastelen en een kerk bevonden op de heuvel Gric, waar zich thans het hogergelegen Zagreb (Gornji Grad) bevindt. De nederzetting stond bekend onder de naam Gradec. De kerk zou onder toezicht hebben gestaan van het al in de 3de eeuw gevestigde bisdom van Sisak, later net als Gradec verwoest door de Avaren. De kennis die er bestaat komt uit de aartsbisschoppelijke archieven van Zagreb, waar aartsbisschop Felician van Ostrogon verantwoordelijk voor was. Geschriften van zijn hand, opgetekend in 1134, vertellen iets over de vroegere geschiedenis. Uit dezelfde geschriften kan de conclusie worden getrokken dat het bisdom werd gesticht door koning Ladislas van Hongarije. Dat zou weer verklaren waarom het bisdom tot 1852 onder toezicht stond van Hongaarse aartsbisschoppen.

Op 16 november 1242 ontving Gradec (het huidige Zagreb) van koning Bela IV de status koninklijke stad. Zagreb was hiermee in feite een vrije en onafhankelijke stad geworden met alle daaraan verbonden voordelen, zoals een eigen rechtsspraak en autonomie waarbij het stadsbestuur alleen aan de koning verantwoording schuldig was. In de loop van de 16de eeuw, nadat de conflicten van de stadsdelen tot het verleden behoorden (daartoe genoodzaakt door gemeenschappelijke vijanden) trad men steeds vaker naar buiten onder een gezamenlijke naam: Zagreb. De stad groeide snel. De ligging van de stad droeg hier zeer wel aan bij. Belangrijke verkeersaders maakte de stad tot een ontmoetingspunt en de industrie en handel trokken aan. Gevolg hiervan was dat er veel belangrijke gebouwen in de stad werden gebouwd. Ook kwamen veel economisch vooraanstaande mensen op de stad af. Deze ontwikkeling werd nogeens verstevigd toen Zagreb in 1557 officieel als hoofdstad van Kroatie werd aangewezen. Vanaf 1621 werd Zagreb de permanente vestigingsplaats van de ban van Kroatie. Ook op het gebied van onderwijs werd een vooruitstrevend beleid gevoerd en al in 1606 werd het eerste gymnasium gebouwd. De universiteit opende al in 1669 haar poorten. Koning Leopold I verleende de rechten en men startte de Theologische faculteit. Hedendaags studeren er aan deze universiteit ruim 50.000 studenten.

De stad is ook gekenmerkt door tegenslagen. Tot viermaal toe werd Zagreb door brand verwoest. In 1647 en 1682 werd de stad ook getroffen door verschillende epedimieen, waardoor de bevolking sterk werd uitgedund. Voorts waren er ook revoluties van soldaten, waardoor de stad een militair bolwerk werd en daardoor voortdurend werd aangevallen door buitenlandse mogendheden. De onveiligheid in de stad was er dan ook de oorzaak van dat in 1756 de ban zijn zetel naar Varazdin verplaatste en daarmee deze stad de hoofdstad van Kroatie werd. Twintig jaar later werd de stad Varazdin compleet verwoest door een gewelddadige brand, zodat in 1776 Zagreb opnieuw de hoofdstad van Kroatie werd. De stad was toen voornamelijk bolwerk van het verzet tegen de Oostenrijks-Hongaarse overheersing. Om duidelijk te maken dat de Kroaten niets in te brengen hadden, vernietigde Joseph II, keizer van Oostenrijk en koning van Kroatie en Hongarije, de grondwettelijke rechten van beide landen en voerde duits in als officiele voertaal.

In de tweede helft van de 18de eeuw dreigden Kaptol en Gradec uit hun jasje te groeien en in hoog tempo werden plannen ontwikkeld om buiten de muren van beide stadsdelen wegen aan te leggen en te gaan bouwen. Op de plaats waar de belastingen werden geind startte men in 1765 met de bouw van een plein: Harmica. Elke bezoeker aan Zagreb heeft dit plein bezocht, tegenwoordig is het als Trg Ban Jelacic het centrum van Zagreb.

house1

Luka

house1

Klenovica Adria House

house1

Studio appartment

house1

Adria 1

house1

Tina

house1

Luxury 2

house1

Luxury 4

house1

Three Stone Houses